Το αμερικανικό μοντέλο καταρρέει, η Ασία γράφει τους νέους κανόνες
Ο κόσμος δεν αλλάζει... άλλαξε ήδη. Εκεί όπου η Δύση εξακολουθεί να αναλύει τη διεθνή πραγματικότητα με τα γεωπολιτικά δόγματα του προηγούμενου αιώνα, η Ασία, η Ινδία και ο Παγκόσμιος Νότος θεωρούν ότι η αμερικανική μονοκρατορία αποτελεί πλέον παρελθόν.
Δύο βιβλία από την Ινδία και την Ινδονησία αποδομούν το δυτικό αφήγημα, υποστηρίζοντας ότι η νέα παγκόσμια τάξη δεν θα οικοδομηθεί στην Ουάσιγκτον ούτε στις Βρυξέλλες, αλλά στις αναδυόμενες δυνάμεις που ήδη αναδιαμορφώνουν το διεθνές σύστημα.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν έρχεται ο νέος κόσμος, αλλά γιατί η Δύση εξακολουθεί να αρνείται ότι έχει ήδη γεννηθεί.
Χρειάζεται καταιγισμός ιδεών: Ο παλιός κόσμος έχει φύγει, ο νέος δεν έχει ακόμη έρθει
Μια ανάσα καθαρού αέρα. Αυτό ακριβώς είναι το βιβλίο που κυκλοφόρησε στην Ινδία.
Το βασικό του μήνυμα είναι κάτι που πλέον φαίνεται ξεκάθαρο σε όλους: ο παλιός κόσμος έχει καταρρεύσει και η ανθρωπότητα εισέρχεται σε μια νέα εποχή.
Το ζητούμενο είναι να κατανοήσουμε πώς θα είναι αυτός ο νέος κόσμος και να προσαρμόσουμε ανάλογα τη στάση και τις επιλογές μας.
Έχουν ήδη γραφτεί αμέτρητα βιβλία για το συγκεκριμένο θέμα – αρκετά ώστε να γεμίσουν μια ολόκληρη βιβλιοθήκη.
Όταν, όμως, αυτά προέρχονται από Δυτικούς στοχαστές, κυριαρχούν η μελαγχολία, η αβεβαιότητα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και ένας επιθετικός τόνος.
Όταν, αντίθετα, τα ίδια γεγονότα και οι ίδιες εξελίξεις προσεγγίζονται από μια εντελώς διαφορετική οπτική γωνία, το αποτέλεσμα μπορεί να μην είναι πιο αισιόδοξο, είναι όμως αναμφίβολα πιο αναζωογονητικό.
Ένα βιβλίο που βλέπει τον κόσμο από τον Παγκόσμιο Νότο
Το έργο τιτλοφορείται «How Nations Fail: Dismantling the American World» («Πώς αποτυγχάνουν τα έθνη: Αποσυναρμολόγηση του αμερικανικού κόσμου») και συγγραφέας του είναι ο Rajiv Dogra.
Ο Rajiv Dogra είναι Ινδός διπλωμάτης, ο οποίος έχει υπηρετήσει ως πρέσβης σε τέσσερις χώρες.
Πάνω απ' όλα, όμως, είναι ένας χαρισματικός συγγραφέας, με λόγο που συχνά αποκτά αφοριστικό χαρακτήρα.
Πρόκειται για το ένατο βιβλίο του, ενώ και τα προηγούμενα έργα του είχαν γνωρίσει ιδιαίτερη επιτυχία.
Για να γίνει κατανοητός ο τρόπος σκέψης του, αρκούν ορισμένοι χαρακτηριστικοί αφορισμοί του, οι οποίοι επιχειρούν να περιγράψουν τον κόσμο που διαμορφώνεται.
• Για τις χώρες του Παγκόσμιου Νότου, οι αδικίες του παρελθόντος και ο επίμονος ρατσισμός του παρόντος υπενθυμίζουν ότι η υφιστάμενη παγκόσμια τάξη σχεδιάστηκε ώστε να εδραιώσει τον ρατσισμό ως παγκόσμιο κανόνα.
• Οι καιροί αλλάζουν, ιδιαίτερα για τον Παγκόσμιο Νότο. Μέχρι πρόσφατα, πολλές χώρες δεν μπορούσαν να μεταφέρουν τις ιδέες τους πέρα από τα εθνικά τους σύνορα. Ενώ άλλοτε θεωρούνταν εγκλωβισμένες στο παρελθόν, σήμερα η Ανατολική Ασία αντιμετωπίζεται ως το μέλλον του κόσμου.
• Αυτό σημαίνει, τουλάχιστον, το τέλος της εποχής κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες καθόριζαν μόνες τους τους κανόνες. Δεν σημαίνει όμως ότι η νέα παγκόσμια τάξη θα δημιουργηθεί απλώς επειδή το επιθυμεί η Κίνα.
• Στον νέο, αναδιαρθρωμένο κόσμο, οι διαφορετικές απόψεις μεταξύ ανθρώπων και κρατών δεν θα πρέπει να θεωρούνται πρόβλημα. Αντίθετα, θα πρέπει να αναμένουμε και να ενθαρρύνουμε την άνθηση της πνευματικής δημιουργίας και των νέων ιδεών.
• Ο κομμουνισμός έχει εξαντλήσει τον ιστορικό του κύκλο. Ο καπιταλισμός αποπνέει πλέον μια κουρασμένη οσμή. Ο φιλελευθερισμός στηρίζεται σε σαθρά δεκανίκια. Κι όμως, κανένας νέος «-ισμός» δεν διαφαίνεται ακόμη στον ορίζοντα.
• Η Ινδία παραμένει ευτυχώς επιφυλακτική, ενώ άλλες χώρες προσκαλούν τις κρίσεις λόγω της βιασύνης τους. Χώρες όπως η Αργεντινή, η Κένυα, η Αίγυπτος και το Πακιστάν επιμένουν να διεκδικούν ηγετικό ρόλο στο νέο παγκόσμιο μοντέλο. Το αποτέλεσμα είναι ο φθόνος, οι εσωτερικές συγκρούσεις και, τελικά, η γενικευμένη στασιμότητα.
• Η Δύση, εγκλωβισμένη στη δική της βιασύνη, εξακολουθεί να μην αναγνωρίζει την επιτακτική ανάγκη για μια νέα παγκόσμια τάξη. Κι αυτό, παρά το γεγονός ότι οι ιδέες που κυριαρχούσαν μέχρι σήμερα έχουν ουσιαστικά εγκαταλειφθεί και ο κόσμος έχει βαλτώσει, χωρίς νέες ιδέες που θα μπορούσαν να τον οδηγήσουν μπροστά.
Η Δύση εξακολουθεί να βλέπει τον κόσμο μέσα από τα παλιά σχήματα
Η τελευταία αυτή παρατήρηση, σχετικά με την απροθυμία της Δύσης να αποδεχθεί τη νέα πραγματικότητα, βρίσκει απόλυτη αντανάκλαση σε πρόσφατο άρθρο του περιοδικού Foreign Affairs, το οποίο υπογράφουν οι Hal Brands και Michael Beckley.
Ο υπότιτλος του άρθρου είναι: «Πώς διαμορφώνονται οι γραμμές μάχης στον πόλεμο για την επόμενη παγκόσμια τάξη». Ωστόσο, ο κύριος τίτλος παραμένει το γνώριμο «Heartland and Rimland», παραπέμποντας στην κλασική γεωπολιτική αντιπαράθεση ανάμεσα στις ηπειρωτικές και τις ναυτικές δυνάμεις.
Πόσα ακόμη «κεριά» πρέπει να ανάψουμε μπροστά στη μορφή του Βρετανού Halford Mackinder, του ανθρώπου που θεωρείται θεμελιωτής της γεωπολιτικής;
Οι δύο συγγραφείς επιχειρούν ουσιαστικά να υποστηρίξουν ότι τίποτα δεν έχει αλλάξει στον κόσμο εδώ και αιώνες.
Κατά την άποψή τους, οι ηπειρωτικές δυνάμεις –κυρίως η Ρωσία και η Κίνα– παραμένουν αυταρχικές, επιθετικές, οπισθοδρομικές και συντηρητικές, ενώ οι ναυτικές δυνάμεις –η Βρετανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες– εξακολουθούν να εκπροσωπούν τον δυναμισμό, την περιπέτεια και, έστω, μια μικρή δόση πειρατικής διάθεσης.
Σύμφωνα με αυτή τη λογική, ο κόσμος παρακολουθεί ακόμη μία προσπάθεια επέκτασης των «ηπειρωτικών αυταρχικών», ενώ οι ναυτικές δυνάμεις εξακολουθούν να αντιστέκονται αποτελεσματικά, παρά τη σημερινή τους απαισιοδοξία και τις μεταξύ τους διαφωνίες.
Στη συνέχεια, οι συγγραφείς παραθέτουν στατιστικά στοιχεία που, κατά τη γνώμη τους, αποδεικνύουν ότι οι θαλάσσιες δυνάμεις και οι σύμμαχοί τους εξακολουθούν να κρατούν τα ισχυρότερα χαρτιά και τελικά θα κατορθώσουν και πάλι να περιορίσουν τους αυταρχικούς αντιπάλους τους.
Ίσως, όμως, θα έπρεπε να αφήσουν στην άκρη τα στερεότυπα περί «ξηράς και θάλασσας» και να μελετήσουν την πραγματική παγκόσμια ιστορία, ώστε να διαπιστώσουν ποιες ήταν οι πραγματικές ναυτικές υπερδυνάμεις πολλούς αιώνες πριν από την άνοδο της Ευρώπης και της Αμερικής. Πιθανότατα θα εκπλήσσονταν.
Ο νέος κόσμος έχει ήδη γεννηθεί – Απλώς η Δύση αρνείται να το παραδεχθεί
Θα μπορούσε κανείς να χαρακτηρίσει αυτή τη στάση ένα εντυπωσιακό φαινόμενο. Η Δύση εξακολουθεί να αρνείται ειλικρινά να αποδεχθεί ότι ο κόσμος έχει αλλάξει, ενώ σχεδόν όλοι οι υπόλοιποι ζουν ήδη μέσα στη νέα πραγματικότητα.
Υπάρχει, όμως, και ένα ακόμη αξιοσημείωτο βιβλίο που βοηθά να κατανοήσουμε αυτή τη μετάβαση από μια εντελώς διαφορετική οπτική γωνία.
Το βιβλίο τιτλοφορείται «Khrushchev and Sukarno», κυκλοφόρησε στην Ινδονησία και συγγραφέας του είναι ο Ahmad Fakhruroji. Αυτή την περίοδο ετοιμάζεται και η ρωσική του μετάφραση.
Η αξία του έγκειται στο ότι προσεγγίζει τον σημερινό κόσμο μέσα από τα γεγονότα της περιόδου 1945-1949, όταν άρχισε να διαμορφώνεται η μεταπολεμική διεθνής τάξη.
1945-1949: Η στιγμή που γεννήθηκε ένας διαφορετικός κόσμος
Φανταστείτε την εικόνα.
Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών έχει ήδη αρχίσει να λειτουργεί και υποβάλλεται διαμαρτυρία υπέρ... ποιας χώρας ακριβώς;
Ποιας Ινδονησίας;
Εκείνη την εποχή η περιοχή εξακολουθεί να ονομάζεται Ολλανδικές Ανατολικές Ινδίες. Μετά την παράδοση της Ιαπωνίας, οι Ολλανδοί επρόκειτο να επιστρέψουν στην αποικία τους, ενώ οι Βρετανοί, επιστρέφοντας στην Ασία μετά τον πόλεμο, θα παρέδιδαν εκ νέου την εξουσία στην Ολλανδία.
Κι όμως, εμφανίζεται μια νέα πολιτική διοίκηση, η οποία ανακηρύσσει την ανεξαρτησία της Ινδονησίας.
Και ας μην ξεχνάμε ότι ακόμη και η ίδια η Ινδία αποκτά την ανεξαρτησία της μόλις το 1947.
Ήταν ένας νέος και παράξενος κόσμος.
Η Μόσχα, ο Khrushchev και ο Sukarno
Δεν ήταν μόνο οι Δυτικοί που δυσκολεύονταν να κατανοήσουν αυτή τη νέα πραγματικότητα.
Το βιβλίο του Ahmad Fakhruroji περιγράφει αναλυτικά πώς η σταλινική διπλωματία υποστήριξε αρχικά την Ινδονησία, δίνοντας μάχες υπέρ της ακόμη και στα Ηνωμένα Έθνη.
Αργότερα ακολούθησε η εποχή του Khrushchev, όταν έγινε σαφές ότι είχαν εμφανιστεί δεκάδες νέα ανεξάρτητα κράτη και ότι η Σοβιετική Ένωση μπορούσε να αναπτύξει ουσιαστικές σχέσεις μαζί τους.
Στη συνέχεια, ο Khrushchev ανέπτυξε στενή προσωπική σχέση με τον πρόεδρο Sukarno, τον άνθρωπο που θεωρείται «πατέρας της ανεξαρτησίας της Ινδονησίας», γεγονός που οδήγησε σε μια σειρά σημαντικών και ταραχώδων εξελίξεων.
Το πραγματικό δίδαγμα
Η ιστορία αυτής της περιόδου είναι αναμφίβολα εξαιρετικά ενδιαφέρουσα και χρήσιμη.
Ωστόσο, το σημαντικότερο στοιχείο του βιβλίου είναι άλλο: καταγράφει με μοναδικό τρόπο την έκπληξη των νέων κρατών που εμφανίζονταν τότε στη διεθνή σκηνή, αλλά και την αμηχανία όσων αρνούνταν να αποδεχθούν ότι ο κόσμος είχε ήδη αλλάξει ριζικά.
Στην πραγματικότητα, αυτό ακριβώς συμβαίνει και σήμερα.
Κι όμως, εξακολουθούν να υπάρχουν εκείνοι που επιμένουν ότι τίποτα δεν έχει αλλάξει και ότι η διεθνής πολιτική εξακολουθεί να είναι απλώς μια σύγκρουση μεταξύ «στεριάς και θάλασσας».
www.bankingnews.gr
Δύο βιβλία από την Ινδία και την Ινδονησία αποδομούν το δυτικό αφήγημα, υποστηρίζοντας ότι η νέα παγκόσμια τάξη δεν θα οικοδομηθεί στην Ουάσιγκτον ούτε στις Βρυξέλλες, αλλά στις αναδυόμενες δυνάμεις που ήδη αναδιαμορφώνουν το διεθνές σύστημα.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν έρχεται ο νέος κόσμος, αλλά γιατί η Δύση εξακολουθεί να αρνείται ότι έχει ήδη γεννηθεί.
Χρειάζεται καταιγισμός ιδεών: Ο παλιός κόσμος έχει φύγει, ο νέος δεν έχει ακόμη έρθει
Μια ανάσα καθαρού αέρα. Αυτό ακριβώς είναι το βιβλίο που κυκλοφόρησε στην Ινδία.
Το βασικό του μήνυμα είναι κάτι που πλέον φαίνεται ξεκάθαρο σε όλους: ο παλιός κόσμος έχει καταρρεύσει και η ανθρωπότητα εισέρχεται σε μια νέα εποχή.
Το ζητούμενο είναι να κατανοήσουμε πώς θα είναι αυτός ο νέος κόσμος και να προσαρμόσουμε ανάλογα τη στάση και τις επιλογές μας.
Έχουν ήδη γραφτεί αμέτρητα βιβλία για το συγκεκριμένο θέμα – αρκετά ώστε να γεμίσουν μια ολόκληρη βιβλιοθήκη.
Όταν, όμως, αυτά προέρχονται από Δυτικούς στοχαστές, κυριαρχούν η μελαγχολία, η αβεβαιότητα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και ένας επιθετικός τόνος.
Όταν, αντίθετα, τα ίδια γεγονότα και οι ίδιες εξελίξεις προσεγγίζονται από μια εντελώς διαφορετική οπτική γωνία, το αποτέλεσμα μπορεί να μην είναι πιο αισιόδοξο, είναι όμως αναμφίβολα πιο αναζωογονητικό.
Ένα βιβλίο που βλέπει τον κόσμο από τον Παγκόσμιο Νότο
Το έργο τιτλοφορείται «How Nations Fail: Dismantling the American World» («Πώς αποτυγχάνουν τα έθνη: Αποσυναρμολόγηση του αμερικανικού κόσμου») και συγγραφέας του είναι ο Rajiv Dogra.
Ο Rajiv Dogra είναι Ινδός διπλωμάτης, ο οποίος έχει υπηρετήσει ως πρέσβης σε τέσσερις χώρες.
Πάνω απ' όλα, όμως, είναι ένας χαρισματικός συγγραφέας, με λόγο που συχνά αποκτά αφοριστικό χαρακτήρα.
Πρόκειται για το ένατο βιβλίο του, ενώ και τα προηγούμενα έργα του είχαν γνωρίσει ιδιαίτερη επιτυχία.
Για να γίνει κατανοητός ο τρόπος σκέψης του, αρκούν ορισμένοι χαρακτηριστικοί αφορισμοί του, οι οποίοι επιχειρούν να περιγράψουν τον κόσμο που διαμορφώνεται.
• Για τις χώρες του Παγκόσμιου Νότου, οι αδικίες του παρελθόντος και ο επίμονος ρατσισμός του παρόντος υπενθυμίζουν ότι η υφιστάμενη παγκόσμια τάξη σχεδιάστηκε ώστε να εδραιώσει τον ρατσισμό ως παγκόσμιο κανόνα.
• Οι καιροί αλλάζουν, ιδιαίτερα για τον Παγκόσμιο Νότο. Μέχρι πρόσφατα, πολλές χώρες δεν μπορούσαν να μεταφέρουν τις ιδέες τους πέρα από τα εθνικά τους σύνορα. Ενώ άλλοτε θεωρούνταν εγκλωβισμένες στο παρελθόν, σήμερα η Ανατολική Ασία αντιμετωπίζεται ως το μέλλον του κόσμου.
• Αυτό σημαίνει, τουλάχιστον, το τέλος της εποχής κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες καθόριζαν μόνες τους τους κανόνες. Δεν σημαίνει όμως ότι η νέα παγκόσμια τάξη θα δημιουργηθεί απλώς επειδή το επιθυμεί η Κίνα.
• Στον νέο, αναδιαρθρωμένο κόσμο, οι διαφορετικές απόψεις μεταξύ ανθρώπων και κρατών δεν θα πρέπει να θεωρούνται πρόβλημα. Αντίθετα, θα πρέπει να αναμένουμε και να ενθαρρύνουμε την άνθηση της πνευματικής δημιουργίας και των νέων ιδεών.
• Ο κομμουνισμός έχει εξαντλήσει τον ιστορικό του κύκλο. Ο καπιταλισμός αποπνέει πλέον μια κουρασμένη οσμή. Ο φιλελευθερισμός στηρίζεται σε σαθρά δεκανίκια. Κι όμως, κανένας νέος «-ισμός» δεν διαφαίνεται ακόμη στον ορίζοντα.
• Η Ινδία παραμένει ευτυχώς επιφυλακτική, ενώ άλλες χώρες προσκαλούν τις κρίσεις λόγω της βιασύνης τους. Χώρες όπως η Αργεντινή, η Κένυα, η Αίγυπτος και το Πακιστάν επιμένουν να διεκδικούν ηγετικό ρόλο στο νέο παγκόσμιο μοντέλο. Το αποτέλεσμα είναι ο φθόνος, οι εσωτερικές συγκρούσεις και, τελικά, η γενικευμένη στασιμότητα.
• Η Δύση, εγκλωβισμένη στη δική της βιασύνη, εξακολουθεί να μην αναγνωρίζει την επιτακτική ανάγκη για μια νέα παγκόσμια τάξη. Κι αυτό, παρά το γεγονός ότι οι ιδέες που κυριαρχούσαν μέχρι σήμερα έχουν ουσιαστικά εγκαταλειφθεί και ο κόσμος έχει βαλτώσει, χωρίς νέες ιδέες που θα μπορούσαν να τον οδηγήσουν μπροστά.
Η Δύση εξακολουθεί να βλέπει τον κόσμο μέσα από τα παλιά σχήματα
Η τελευταία αυτή παρατήρηση, σχετικά με την απροθυμία της Δύσης να αποδεχθεί τη νέα πραγματικότητα, βρίσκει απόλυτη αντανάκλαση σε πρόσφατο άρθρο του περιοδικού Foreign Affairs, το οποίο υπογράφουν οι Hal Brands και Michael Beckley.
Ο υπότιτλος του άρθρου είναι: «Πώς διαμορφώνονται οι γραμμές μάχης στον πόλεμο για την επόμενη παγκόσμια τάξη». Ωστόσο, ο κύριος τίτλος παραμένει το γνώριμο «Heartland and Rimland», παραπέμποντας στην κλασική γεωπολιτική αντιπαράθεση ανάμεσα στις ηπειρωτικές και τις ναυτικές δυνάμεις.
Πόσα ακόμη «κεριά» πρέπει να ανάψουμε μπροστά στη μορφή του Βρετανού Halford Mackinder, του ανθρώπου που θεωρείται θεμελιωτής της γεωπολιτικής;
Οι δύο συγγραφείς επιχειρούν ουσιαστικά να υποστηρίξουν ότι τίποτα δεν έχει αλλάξει στον κόσμο εδώ και αιώνες.
Κατά την άποψή τους, οι ηπειρωτικές δυνάμεις –κυρίως η Ρωσία και η Κίνα– παραμένουν αυταρχικές, επιθετικές, οπισθοδρομικές και συντηρητικές, ενώ οι ναυτικές δυνάμεις –η Βρετανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες– εξακολουθούν να εκπροσωπούν τον δυναμισμό, την περιπέτεια και, έστω, μια μικρή δόση πειρατικής διάθεσης.
Σύμφωνα με αυτή τη λογική, ο κόσμος παρακολουθεί ακόμη μία προσπάθεια επέκτασης των «ηπειρωτικών αυταρχικών», ενώ οι ναυτικές δυνάμεις εξακολουθούν να αντιστέκονται αποτελεσματικά, παρά τη σημερινή τους απαισιοδοξία και τις μεταξύ τους διαφωνίες.
Στη συνέχεια, οι συγγραφείς παραθέτουν στατιστικά στοιχεία που, κατά τη γνώμη τους, αποδεικνύουν ότι οι θαλάσσιες δυνάμεις και οι σύμμαχοί τους εξακολουθούν να κρατούν τα ισχυρότερα χαρτιά και τελικά θα κατορθώσουν και πάλι να περιορίσουν τους αυταρχικούς αντιπάλους τους.
Ίσως, όμως, θα έπρεπε να αφήσουν στην άκρη τα στερεότυπα περί «ξηράς και θάλασσας» και να μελετήσουν την πραγματική παγκόσμια ιστορία, ώστε να διαπιστώσουν ποιες ήταν οι πραγματικές ναυτικές υπερδυνάμεις πολλούς αιώνες πριν από την άνοδο της Ευρώπης και της Αμερικής. Πιθανότατα θα εκπλήσσονταν.
Ο νέος κόσμος έχει ήδη γεννηθεί – Απλώς η Δύση αρνείται να το παραδεχθεί
Θα μπορούσε κανείς να χαρακτηρίσει αυτή τη στάση ένα εντυπωσιακό φαινόμενο. Η Δύση εξακολουθεί να αρνείται ειλικρινά να αποδεχθεί ότι ο κόσμος έχει αλλάξει, ενώ σχεδόν όλοι οι υπόλοιποι ζουν ήδη μέσα στη νέα πραγματικότητα.
Υπάρχει, όμως, και ένα ακόμη αξιοσημείωτο βιβλίο που βοηθά να κατανοήσουμε αυτή τη μετάβαση από μια εντελώς διαφορετική οπτική γωνία.
Το βιβλίο τιτλοφορείται «Khrushchev and Sukarno», κυκλοφόρησε στην Ινδονησία και συγγραφέας του είναι ο Ahmad Fakhruroji. Αυτή την περίοδο ετοιμάζεται και η ρωσική του μετάφραση.
Η αξία του έγκειται στο ότι προσεγγίζει τον σημερινό κόσμο μέσα από τα γεγονότα της περιόδου 1945-1949, όταν άρχισε να διαμορφώνεται η μεταπολεμική διεθνής τάξη.
1945-1949: Η στιγμή που γεννήθηκε ένας διαφορετικός κόσμος
Φανταστείτε την εικόνα.
Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών έχει ήδη αρχίσει να λειτουργεί και υποβάλλεται διαμαρτυρία υπέρ... ποιας χώρας ακριβώς;
Ποιας Ινδονησίας;
Εκείνη την εποχή η περιοχή εξακολουθεί να ονομάζεται Ολλανδικές Ανατολικές Ινδίες. Μετά την παράδοση της Ιαπωνίας, οι Ολλανδοί επρόκειτο να επιστρέψουν στην αποικία τους, ενώ οι Βρετανοί, επιστρέφοντας στην Ασία μετά τον πόλεμο, θα παρέδιδαν εκ νέου την εξουσία στην Ολλανδία.
Κι όμως, εμφανίζεται μια νέα πολιτική διοίκηση, η οποία ανακηρύσσει την ανεξαρτησία της Ινδονησίας.
Και ας μην ξεχνάμε ότι ακόμη και η ίδια η Ινδία αποκτά την ανεξαρτησία της μόλις το 1947.
Ήταν ένας νέος και παράξενος κόσμος.
Η Μόσχα, ο Khrushchev και ο Sukarno
Δεν ήταν μόνο οι Δυτικοί που δυσκολεύονταν να κατανοήσουν αυτή τη νέα πραγματικότητα.
Το βιβλίο του Ahmad Fakhruroji περιγράφει αναλυτικά πώς η σταλινική διπλωματία υποστήριξε αρχικά την Ινδονησία, δίνοντας μάχες υπέρ της ακόμη και στα Ηνωμένα Έθνη.
Αργότερα ακολούθησε η εποχή του Khrushchev, όταν έγινε σαφές ότι είχαν εμφανιστεί δεκάδες νέα ανεξάρτητα κράτη και ότι η Σοβιετική Ένωση μπορούσε να αναπτύξει ουσιαστικές σχέσεις μαζί τους.
Στη συνέχεια, ο Khrushchev ανέπτυξε στενή προσωπική σχέση με τον πρόεδρο Sukarno, τον άνθρωπο που θεωρείται «πατέρας της ανεξαρτησίας της Ινδονησίας», γεγονός που οδήγησε σε μια σειρά σημαντικών και ταραχώδων εξελίξεων.
Το πραγματικό δίδαγμα
Η ιστορία αυτής της περιόδου είναι αναμφίβολα εξαιρετικά ενδιαφέρουσα και χρήσιμη.
Ωστόσο, το σημαντικότερο στοιχείο του βιβλίου είναι άλλο: καταγράφει με μοναδικό τρόπο την έκπληξη των νέων κρατών που εμφανίζονταν τότε στη διεθνή σκηνή, αλλά και την αμηχανία όσων αρνούνταν να αποδεχθούν ότι ο κόσμος είχε ήδη αλλάξει ριζικά.
Στην πραγματικότητα, αυτό ακριβώς συμβαίνει και σήμερα.
Κι όμως, εξακολουθούν να υπάρχουν εκείνοι που επιμένουν ότι τίποτα δεν έχει αλλάξει και ότι η διεθνής πολιτική εξακολουθεί να είναι απλώς μια σύγκρουση μεταξύ «στεριάς και θάλασσας».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών